ఎల్ నినో బూచి.- బ్లాక్ మార్కెట్ కు సవ్యసాచి..

విశ్వంభర, హైదరాబాద్ :- ఎల్‌ నినో.. ప్రస్తుతం వాతావరణం, వర్షపాతం, వ్యవసాయం గురించి చర్చల్లో వినిపిస్తున్న కీలకమైన పదం.అయితే ఈ వాతావరణ పరిణామం చుట్టూ జరుగుతున్న కొన్ని ప్రచారాలు సామాన్య ప్రజల్లో ఆందోళనను పెంచుతున్నాయనే అభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. నీళ్లు దొరకవని, ఆహార ధాన్యాలకు కొరత ఏర్పడుతుందని, నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతాయని ముందుగానే భయపెట్టే కథనాలు వెలువడితే.. దాని ప్రభావం ప్రజల కొనుగోలు ప్రవర్తనపై పడే అవకాశం ఉంది.వాతావరణ పరిస్థితులపై ప్రజలను అప్రమత్తం చేయడం మీడియా బాధ్యతే. కానీ అంచనాలను నిర్ధారిత వాస్తవాలుగా చూపించడం, సంభవించే ప్రమాదాలను తప్పనిసరిగా జరగబోయే సంక్షోభాలుగా ప్రచారం చేయడం మాత్రం ఆందోళన కలిగించే అంశం.

ముందస్తు భయమే.. ధరల పెరుగుదలకు అవకాశమా?

రాబోయే రోజుల్లో నీటి కొరత ఏర్పడుతుందనే భయం ప్రజల్లో పెరిగితే కొందరు అవసరానికి మించి నీటిని నిల్వ చేసుకోవడానికి ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి.  ఆహార ధాన్యాల కొరత వస్తుందనే ప్రచారం విస్తరిస్తే బియ్యం, పప్పులు, నూనెలు వంటి నిత్యావసర వస్తువులను ముందుగానే ఎక్కువ మొత్తంలో కొనుగోలు చేసే పరిస్థితి రావచ్చు.ఇలాంటి సమయంలో డిమాండ్‌ అకస్మాత్తుగా పెరిగితే సరఫరా వ్యవస్థపై ఒత్తిడి ఏర్పడే అవకాశం ఉంది. దీనిని ఆసరాగా చేసుకుని కొందరు వ్యాపారులు సరుకులను నిల్వ ఉంచి కృత్రిమ కొరత సృష్టిస్తే, అధిక ధరలకు విక్రయిస్తే నష్టపోయేది సామాన్య ప్రజలు...
అయితే ఎల్‌ నినో వార్తల కారణంగా ఇప్పటికే బ్లాక్‌ మార్కెటింగ్‌ పెరిగిందని అధికారులు గుర్తించారు  ధరలు పెరిగిన చోట్ల వాస్తవ పరిస్థితులను అధికారులు పరిశీలించాలి. భయాందోళనలు పెరగకుండా చూసుకోవడంతోపాటు అక్రమ నిల్వలు, కృత్రిమ కొరత ఉన్నాయా లేదా అన్నది తనిఖీ చేయాలి.

ఎల్‌ నినో అంటే ఆహార సంక్షోభమేనా?

కాదు. ఎల్‌ నినో అనేది పసిఫిక్‌ మహాసముద్రంలోని సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు, వాతావరణ వ్యవస్థల్లో చోటుచేసుకునే మార్పులకు సంబంధించిన పరిణామం. ఇది భారత రుతుపవనాలపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, దేశంలోని అన్ని ప్రాంతాల్లో ఒకే విధమైన వర్షాభావం ఏర్పడుతుందని చెప్పలేం.ప్రపంచ వాతావరణ సంస్థ (WMO) 2026 అక్టోబర్‌ 14న విడుదల చేసిన దక్షిణాసియా వాతావరణ అంచనాల్లో కూడా ప్రాంతాలవారీగా వర్షపాతంలో తేడాలు ఉండవచ్చని పేర్కొంది. కాబట్టి ఒక వాతావరణ పరిణామాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని దేశవ్యాప్తంగా తాగునీరు, ఆహార ధాన్యాలకు తీవ్ర కొరత తప్పదని తేల్చిచెప్పడం సరికాదు.వర్షపాతం, సాగు విస్తీర్ణం, పంటల దిగుబడి, నిల్వలు, రవాణా, ప్రభుత్వ పంపిణీ వంటి అనేక అంశాలు ఆహార సరఫరాను ప్రభావితం చేస్తాయి. అందువల్ల భయపెట్టే అంచనాలకంటే అధికారిక సమాచారం, వాస్తవ నిల్వల వివరాలు, మార్కెట్‌ పరిస్థితులకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి.

మీడియా బాధ్యతాయుతంగా వ్యవహరించాలి

ప్రజలకు ముందస్తు హెచ్చరికలు ఇవ్వడం ఎంత ముఖ్యమో, ఆ హెచ్చరికలను సరైన సందర్భంలో వివరించడం కూడా అంతే ముఖ్యం. వాతావరణ నిపుణుల అంచనాలను ప్రచురించేటప్పుడు వాటి పరిమితులు, ప్రభావితమయ్యే ప్రాంతాలు, సంభావ్యత, ప్రభుత్వ సన్నద్ధత వంటి అంశాలను కూడా వివరించాలి.ప్రజల్లో అనవసర భయాన్ని కలిగించే శీర్షికల కంటే వాస్తవ పరిస్థితులను వివరించే కథనాలు అవసరం. నీటి సంరక్షణ, పంటల ప్రణాళిక, ఆహార నిల్వల నిర్వహణ, ధరల నియంత్రణకు సంబంధించి ప్రజలకు ఉపయోగపడే సమాచారాన్ని అందించాలి.

బ్లాక్‌ మార్కెటింగ్‌పై ప్రభుత్వ నిఘా అవసరం

ఎల్‌ నినో ప్రభావాలపై చర్చలు కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు కొన్ని అంశాలపై అప్రమత్తంగా ఉండాలి.బియ్యం, పప్పులు, వంటనూనెలు వంటి నిత్యావసర వస్తువుల ధరలను నిరంతరం పర్యవేక్షించాలి.గోదాముల్లో ఉన్న నిల్వలు, మార్కెట్‌లోకి వస్తున్న సరఫరా వివరాలను పరిశీలించాలి.అక్రమ నిల్వలు, కృత్రిమ కొరత, అధిక ధరలకు విక్రయాలు జరుగుతున్నాయనే ఫిర్యాదులపై తనిఖీలు చేపట్టాలి.తాగునీటి లభ్యత, జలాశయాల పరిస్థితి, వ్యవసాయ అవసరాలపై ప్రాంతాలవారీగా స్పష్టమైన సమాచారాన్ని విడుదల చేయాలి.తప్పుడు సమాచారంతో ప్రజల్లో భయాందోళనలు సృష్టించే ప్రచారాన్ని వాస్తవాలతో ఖండించాలి.సంక్షోభం కంటే ముందే భయం.. ఆ భయంతో వ్యాపారమా?ప్రకృతి వైపరీత్యాలపై ముందస్తు హెచ్చరికలు సమాజానికి రక్షణ కవచంలా పనిచేయాలి. కానీ అదే హెచ్చరికలు ప్రజల్లో భయాన్ని పెంచి, కొందరికి అక్రమ లాభాల అవకాశంగా మారితే పరిస్థితి ఆందోళనకరంగా మారుతుంది.ఎల్‌ నినో ప్రభావం ఎంత తీవ్రంగా ఉంటుందన్నది వాతావరణ పరిణామాలు, ప్రాంతీయ పరిస్థితులపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కానీ ప్రజల్లో భయాన్ని పెంచే నిరాధార ప్రచారం మాత్రం తక్షణమే సామాజిక, ఆర్థిక సమస్యలకు దారితీసే ప్రమాదం ఉంది.
ప్రజలకు అవసరమైనది భయం కాదు.. వాస్తవ సమాచారం. మార్కెట్‌కు అవసరమైనది ఊహాగానాలు కాదు.. పారదర్శకత. ప్రభుత్వానికి అవసరమైనది కేవలం హెచ్చరికలు కాదు.. ముందస్తు పర్యవేక్షణ, సమర్థవంతమైన చర్యలు.ఎల్‌ నినో ప్రభావం ఎలా ఉన్నా, దాని పేరుతో నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు పెంచి ప్రజల జీవితాలను భారంగా మార్చే పరిస్థితి రాకుండా చూడాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వంతోపాటు వ్యాపార వ్యవస్థ, సమాచార మాధ్యమాలపైనా ఉంది. తప్పుడు సమాచారాలతో ప్రజలను ఆయమయంలో పడేయటం ఒక బాధ్యత గల ప్రసార మాధ్యమాలపై ఉండకూడదు ఇలాంటి ప్రచారాలు చేసి ఎలాంటి పెద్ద ప్రచార సంస్థ అయినా దానిపై ప్రభుత్వం నిషేధం విధించాలి అలాగే  ప్రభుత్వం పక్షాన నిలబడి ప్రజలకు విలువైన సమాచారాలు వివిధ పత్రికల్లో ఇవ్వాలని ప్రభుత్వం తరఫున నోటీసులు ఇవ్వాలి

  (వెంకట్ పులిపాటి)
  ఫ్రీలాన్స్ జర్నలిస్ట్ 
      9959232603